الشيخ الطبرسي (مترجم: نورى و مفتح)

248

تفسير مجمع البيان (فارسى)

مال هؤلاء : بقدرى اين استعمال زياد شده كه توهم كرده‌اند « ل » متصل به « ما » و هر دو يك حرف هستند و آن را از ما بعد خود جدا نوشته‌اند . وقف بر لام جايز نيست كه حرف جر است . مقصود سپس خداوند متعال ، آنها را مخاطب ساخته ، مىفرمايد : أَيْنَما تَكُونُوا يُدْرِكْكُمُ الْمَوْتُ : در هر جا باشيد ، مرگ بر شما نازل مىشود و گريبان شما را مىگيرد . وَ لَوْ كُنْتُمْ فِي بُرُوجٍ مُشَيَّدَةٍ : اگر چه در برجهاى محكم باشيد . 1 - مجاهد و قتاده و ابن جريج گويند : منظور از برجها ، قصرهاست . 2 - سدى و ربيع گويند : منظور برجهايى است كه در آسمان بنا شده باشند . 3 - برخى گفته‌اند : منظور برجهاى آسمانى است ( كه خورشيد در آنها قرار مىگيرد و دوازده‌تاست ) 4 - جبايى گويد : منظور خانه‌هايى است كه بر حصارهاى مستحكم بنا شده‌اند . 5 - ابن عباس گويد : منظور حصارها و قلعه‌هاست . اين پنج عقيده در بارهء بروج است . در بارهء « مشيده » نيز اقوالى است : 1 - عكرمه گويد : به معناى گچكارى شده است 2 - ابو عبيده گويد : به معناى تزيين شده است 3 - زجاج گويد : به معناى مرتفع و بلند است . وَ إِنْ تُصِبْهُمْ حَسَنَةٌ يَقُولُوا هذِهِ مِنْ عِنْدِ اللَّهِ اگر : نيكى به آنها برسد ، گويند از جانب خداوند است . در بارهء كسانى كه اين گفتار از ايشان ، نقل شده ، اختلاف است : 1 - زجاج و فراء گويند : آنها يهود بوده‌اند كه مىگفتند : از روزى كه اين مرد به شهر ما وارد شد ، مزرعه‌ها و ميوه‌هاى ما دچار نقص شده‌اند . پس مقصود اينست كه اگر به فراوانى نعمت ، برسند مىگويند : از جانب خداست و اگر دچار قحطى و خشكسالى شوند ، مىگويند : از شومى محمد ( ص ) است چنانچه در بارهء قوم موسى